DOING BUSINESS IN AN ALUMINIUM VILLAGE

Afgelopen dagen was ik voor afspraken in Hanoi en Jakarta. Lekker duurzaam! Klopt ja… Dus ik heb even berekend wat we moeten doen om de CO2-uitstoot van deze vluchten te compenseren; ongeveer 20.000 telefoontjes laten recyclen. Gelukkig hebben we in de afgelopen maand ongeveer het vijfvoudige daarvan ingezameld in Afrika (en dat brengt veel meer voordelen met zich mee dan alleen CO2-reductie), dus we zijn safe.

IMG_0636Ik blijf het zeggen: het is erg leuk om in ontwikkelende landen te ondernemen; je komt nog eens ergens. En sociaalondernemen in deze gebieden is al helemaal gaaf. Hoe inspirerend is het om te mogen werken met mensen die inarme landen de keuze maken om ook maatschappelijke belangen na te streven? Mensen die daarmee vaak ook een enorme impact hebben omdat er zoveel ruimte is voor verbetering. Zoals die ondernemer in Indonesië – onze lokale partner – die primitieve boeren helpt te verduurzamen en daarmee boskap en verlies van biodiversiteit tegengaat.

 

Proestend gelach
Sociaal ondernemen in deze landen is vooral ook hilarisch, voor beide kanten. Het ritueel in Azië bij de mobiele telefoon reparatiewinkels de afgelopen week was zo: eerst een paar minuten fonetisch pingpongen en wijzen om te bepalen dat we het écht over compleet defecte mobiele telefoons hebben. Dan in gebarentaal-Engels duidelijk maken dat ik het afval wil kopen (“nee, ik geef jou er geld voor”), waarna men unaniem enthousiast aangeeft dat die troep zéker wel ingezameld en verkocht kan worden aan ons. Waarna ik contactinformatie uitwissel en wegloop, gevolgd door het in proestend en wijzend gelach uitbarsten van iedereen in een straal van 5 meter…

 

Clichés
Ik was dus in Azië, en bij de eerste stap in Vietnam vliegen de clichés mij gelijk om de oren: de beveiliger bij de douane laat nonchalant een harde scheet naast me. Bij het ontbijt word je door je tafelgenoten getrakteerd op smakgeluiden, zo hard mogelijk hoesten en vol hartstocht je neus ophalen. En bij elke overheidsdienst werken te veel mensen, behalve bij de douane; heerlijk met 300+ man wachten op 3 geopende balies (van de 10). Zo ook bij het overheidsafvalbedrijf waar ik een meeting had, tegelijk met iemand die in die ruimte lekker een dutje lag te doen.

 

Ontwikkelingsland?
Vietnamese mensen noemen hun land een ontwikkelingsland. Vooral in gesprekken over wie welke projectkosten betaalt wordt dat vaak aangehaald. Af en toe is het wat lastig te geloven, wanneer je bijvoorbeeld op straat over een kindje in zijn elektrische auto struikelt. Of wanneer een dorpeling in het binnenland zijn Iphone 6 uit zijn zak haalt.Maar vaak zie je wel vergelijkbare situaties met Afrikaanse landen. Wanneer je ‘gids’ je bijvoorbeeld meeneemt naar een ‘e-waste recycling village’ en na 1,5 uur rijden zegt: “we zijn er, maar ik heb me vergist, het is toch geen recycling village”. Of dat bij elk restaurant waar je komt een groot deel van de menukaart niet besteld kan worden (“dat hebben we nooit”… ah, ok). Of wanneer de schoonmaker het tapijt aan het schoonmaken is met een dweil… Dan weet je weer, OK, toch wel ontwikkelend land.

 

Recycling village
Het doel van de rit van 1,5 uur was te achterhalen wat er nu met end-of-life mobiele telefoons gebeurt in dit 90 miljoen mensen tellende land. En dat blijkt niemand te weten. De grootste provider van het land niet, het overheidsafvalbedrijf niet (beide onze partners).Gelukkig kamen we uiteindelijk dan toch in een recycling village aan. In dit soort dorpjes – er zijn er een paar in Vietnam – worden meestal specifieke (maar af en toe ook ogenschijnlijk compleet random) afvalstromen verzameld. Zoals papier, aluminium of afgedankte machines. Er is helaas geen dorp dat specifiek mobiele telefoons “doet”, bummer. Een surrealistischer setting kun je je bijna niet voorstellen: overal oude kabels, ijskasten, computers, vliegtuigmotoren… Ik denk dat archeologen zich over een paar honderd jaar nog eens goed achter hun oren krabben bij het zien van die locaties (“wat was men hier in hemelsnaam van plan?!”).

 

IMG_064611Aluminium dorp

In het ‘aluminium dorp’ worden ingezamelde blikjes bij mensen in de achtertuin verhit en omgesmolten tot staven. In de open lucht, door ongeschoolde mensen, kinderen erbij.., levensgevaarlijk. In dit dorp vonden we ook afval van de telecom-industrie, wat leidde tot een nieuw inzicht en mogelijk een nieuw leverancierskanaal. Het afval bleek direct van de fabriek van een telefoon producent vandaan te komen.
In Vietnam en Indonesië staan verschillende grote fabrieken van onder andere Samsung. Uit die fabrieken komen afvalstromen, waarschijnlijk vanwege productiefouten. En daar heeft men dus nog geen goede afvoeroplossing voor. Werk aan de winkel!

 

http://www.grensverleggers.nl/2015/12/zaken-doen-in-uliminium-dorp/

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *